Cách tính thuế TNCN 2026: Tăng giảm trừ gia cảnh, thay đổi biểu thuế 5 bậc

Từ ngày 01/01/2026, chính sách thuế thu nhập cá nhân (TNCN) tại Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn cải cách lớn. Với mức giảm trừ gia cảnh tăng lên 15,5 triệu đồng và biểu thuế lũy tiến rút gọn còn 5 bậc, gánh nặng thuế của người lao động sẽ giảm đi đáng kể. Cùng tìm hiểu chi tiết cách tính thuế TNCN mới nhất năm 2026.

1. Mức giảm trừ gia cảnh mới nhất từ năm 2026

Điểm sáng lớn nhất của chính sách thuế năm 2026 là việc nâng ngưỡng giảm trừ gia cảnh để phù hợp với biến động giá cả và chi phí sinh hoạt.

Lưu ý: Với mức giảm trừ mới, người lao động không có người phụ thuộc chỉ phải nộp thuế khi có thu nhập từ tiền lương, tiền công trên 17 triệu đồng/tháng (sau khi đã trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc).

2. Biểu thuế lũy tiến từng phần 5 bậc áp dụng từ 2026

Quốc hội đã chính thức rút gọn biểu thuế TNCN từ 7 bậc xuống còn 5 bậc. Sự thay đổi này giúp khoảng cách giữa các bậc thuế nới rộng hơn, tránh tình trạng thu nhập tăng nhẹ nhưng phải nộp thuế ở bậc cao hơn quá nhanh.

3. Công thức tính thuế TNCN 2026 chuẩn xác

Để xác định số tiền thuế phải nộp, bạn thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Tính thu nhập chịu thuế

Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập – Các khoản được miễn thuế (phụ cấp độc hại, tăng ca đêm, tiền ăn trưa theo định mức…)

Bước 2: Tính các khoản giảm trừ

• Giảm trừ gia cảnh (bản thân + người phụ thuộc).

• Các khoản bảo hiểm bắt buộc (10,5% lương: BHXH, BHYT, BHTN).

• Các khoản đóng góp từ thiện, nhân đạo.

Bước 3: Xác định thu nhập tính thuế (TNTT)

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế – Các khoản giảm trừ

Bước 4: Áp dụng biểu thuế 5 bậc để tính số thuế phải nộp.

4. Ví dụ minh họa thực tế

Anh A có tổng thu nhập tháng là 25 triệu đồng, đóng bảo hiểm bắt buộc trên mức lương này và nuôi 1 con nhỏ (người phụ thuộc).

1. Bảo hiểm bắt buộc: $25.000.000 \times 10,5\% = 2.625.000$ đồng.

2. Tổng giảm trừ: $15.500.000 \text{ (bản thân)} + 6.200.000 \text{ (con)} + 2.625.000 \text{ (BH)} = 24.325.000$ đồng.

3. Thu nhập tính thuế: $25.000.000 – 24.325.000 = 675.000$ đồng.

4. Thuế TNCN phải nộp: $675.000 \times 5\% = \mathbf{33.750}$ đồng.(Theo luật cũ, mức thuế anh A phải nộp sẽ cao hơn nhiều do mức giảm trừ thấp hơn).

5. Các lưu ý quan trọng khác

• Hợp đồng dưới 3 tháng: Cá nhân không ký hợp đồng hoặc ký dưới 3 tháng vẫn bị khấu trừ 10% tại nguồn nếu thu nhập từ 2 triệu đồng/lần trở lên (trừ trường hợp làm cam kết thu nhập thấp).

• Hộ kinh doanh: Từ 2026, ngưỡng doanh thu miễn thuế TNCN và GTGT cho hộ kinh doanh được nâng lên 500 triệu đồng/năm.